Cold Loss in Tobacco Seedlings
Tütün fidelerinde soğuk zararı, düşük sıcaklıklar ve don olayları nedeniyle yapraklarda camsı görünüm, sararma, büyümede durma ve doku ölümü ile ortaya çıkabilir. Şiddetli soğuklar fidelerin kök ve gövde bütünlüğünü bozarak mantari hastalıklara (çökerten) zemin hazırlayabilir. Soğuk zararının belirtileri;
•Yaprak Değişimleri: Genç yapraklarda su toplamış gibi camsı bir görünüm, ardından beyazlama, sararma ve kurumalar görülür.
•Gelişme Geriliği: Sıfırın altındaki veya düşük 10°C altı uzun süreli sıcaklıklarda fidenin büyümesi tamamen durur.
•Kök ve Gövde Zayıflaması: Soğuk direnci kırılan bitkilerde kök sistemi zarar görür, bitki canlılığını kaybeder veya devrilir.
•İkincil Hastalıklar: Zayıflayan fidelerde çökerten gibi mantar hastalıkları çok daha hızlı yayılır.
Alınabilecek Önlemler
• Örtü Kullanımı: Fidelikler gece ve sabahın erken saatlerinde ısı kaybını önlemek için mutlaka örtü altında olmalı, gece sıcaklıkları çok düşük seyrediyorsa ilave örtü çekilebilir. Bazı üreticiler çok ayaz olan gecelerde, fidelik naylon örtüsü altında birkaç noktada mum yakarak geceyi atlatmaya çalışmaktadır.
• Sulama Zamanı: Sulamayı sabah saatlerinde ve çok soğuk olmayan (oda sıcaklığında) yapılmalı, fideler geceye kuru girmeli, ıslak bırakılan yastıklarda don riski artırılmamalıdır.
• Havalandırma: Gündüz hava sıcaklığı yükseldiğinde fidelikler havalandırılmalı, ani sıcaklık farklarının önüne geçilmelidir.
• Besleme ve Güçlendirme: Soğuk stresi yaşayan fidelere bitkisel amino asit veya uygun yaprak gübreleri verilerek bitkinin toparlanması desteklenebilir. Hasardan hemen sonra koruyucu olarak bakırlı fungusitler veya fideliklerde çökertene karşı ruhsatlı sistemik bir mantar ilacı uygulanabilir.
• Aşırı Sulamadan Kaçının: Don yiyen bitkinin terleme kapasitesi düşer. Bu yüzden fidelik toprağı çamur olacak kadar aşırı sulanmamalı, aksi takdirde kökleri çürüyebilir.
• Canlı Dokuyu Kontrol Edin: Fidenin büyüme noktası yeşil ve canlıysa bitki büyük ihtimalle kurtulabilir.
• Tamamen Ölmüş Yaprakları Temizleyin: Tamamen kurumuş, çürümüş veya kararmış yaprakları bitkiden uzaklaştırın. Bu yapraklar mantari hastalıklarına davetiye çıkarabilir.
• Gündüz saatlerinde fideliklerin üzeri açılarak havalandırılmalı, içeride biriken aşırı nem tahliye edilmelidir.